هر كس ممكن است تيزهوشي را با توجه به احساس وتجربه و نگرش خود توصيف كند.
به عنوان مثال معلم يك كلاس درس رياضي ممكن است شاگردي را كه در حل مسائل و پاسخ به سئوالات مهارت دارد تيزهوش تلقي كند يا پدري كه كنجكاوي و پرسشهاي گوناگون فرزندش را مشاهده مي كند او را تيزهوش تصور نمايد.
در حاليكه احتمال دارد هر دو اين كودكان از نظر هوش در حد متوسط باشند.
اصولاً پيدا كردن تعريفي جامع براي شناخت كودك تيزهوش چندان آسان نيست و تعريفهاي گوناگوني از هوش و تيزهوشي ارائه شده است.
اولين شرطي كه براي تيزهوشي در نظر گرفته شده است هوشبهر 130 است كه به كودكاني كه هوشبهر بين 140 تا 170 دارند ممتاز يا سرآمد و افرادي كه داراي هوشبهر از 170 به بالا هستند نابغه ناميده مي شوند.
البته در كنار چنين هوشبهري آفرينندگي و توانايي فرد را در استدلال و همچنين ابتكار او را در انجام كارها بايد مدنظر داشت.
پيشرسي استعداد و تمايل به رقابت با كودكان بزرگتر از خود نيز از جمله شاخصهايي است كه در كودكان تيزهوش ديده مي شود.
كودكان تيزهوش ، بازي وگفتگو باهمفكران خود را بر بازي با همسالان خود ترجيح مي دهند و از اين رو اكثراً در گروه سني بزرگترها براي خود جا باز مي كنند.
همچنين:
كودك تيزهوش كسي است كه بتواند با كمك فكر واستدلال واستفاده از فرايندهاي ذهني برتر خود به داوري درست بپردازد و در كارهاي خلاقه از استعداد خاصي برخوردار باشد.